Επιφυλακτικός ως προς την πορεία των διαπραγματεύσεων ανάμεσα στις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ιράν εμφανίστηκε ο Αντώνης Κλάψης, αναπληρωτής καθηγητής Σύγχρονης Ιστορίας και Διεθνούς Πολιτικής στο Πανεπιστήμιο Πελοποννήσου.
Μιλώντας στον Πάνο Κατσώνη και τον Lamia Polis 87.7, ο Έλληνας πανεπιστημιακός και διεθνολόγος υπογράμμισε ότι ακόμη και η υπογραφή μιας προκαταρκτικής συμφωνίας δεν θα σήμαινε αυτομάτως το τέλος της σύγκρουσης ή την οριστική επίλυση των προβλημάτων.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στη στάση του Ισραήλ, στα αποτελέσματα που έχουν επιτύχει μέχρι στιγμής οι ΗΠΑ και το Ιράν, αλλά και στις πιθανές συνέπειες για την ελληνική ναυτιλία από τις εξελίξεις στα Στενά του Ορμούζ.
«Πρέπει να κρατάμε μικρό καλάθι»
Ο Αντώνης Κλάψης χαρακτήρισε ιδιαίτερα περίπλοκη την κατάσταση, επισημαίνοντας ότι ακόμη και μια συμφωνία που φαίνεται σχεδόν βέβαιη μπορεί να ανατραπεί από έναν λανθασμένο χειρισμό ή μια νέα στρατιωτική ένταση.
«Πρέπει πάντα να κρατάμε μικρό καλάθι, και για το καλό και για το κακό», ανέφερε.
Όπως εξήγησε, η αναβολή ή η ακύρωση μιας συνάντησης δεν σημαίνει αναγκαστικά ότι η διαδικασία έχει καταρρεύσει. Μπορεί, ωστόσο, να αποτελεί ακόμη ένα εμπόδιο σε μια ήδη δύσκολη διαπραγμάτευση.
Μια συμφωνία δεν σημαίνει το τέλος του πολέμου
Ο καθηγητής υπογράμμισε ότι ακόμη και αν οι εμπλεκόμενες πλευρές καταλήξουν σε υπογραφές, αυτό δεν θα σημαίνει απαραίτητα ότι σταματούν οριστικά οι εχθροπραξίες.
Όπως είπε, το κείμενο που συζητείται αφορά περισσότερο την έναρξη μιας διαδικασίας διαπραγματεύσεων παρά μια τελική και συνολική συμφωνία.
«Δεν μιλά ακριβώς για το τέλος. Μιλά για την αρχή διαπραγματεύσεων που θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε ένα κάποιο τέλος», σημείωσε.
Κατά τον ίδιο, η παρουσία πολλών διαφορετικών δρώντων κάνει την κατάσταση ακόμη πιο σύνθετη. Εκτός από την Ουάσινγκτον και την Τεχεράνη, σημαντικό ρόλο διαδραματίζουν το Ισραήλ, η Χεζμπολάχ, η Χαμάς και οι Χούθι.
«Το Ισραήλ έσυρε τις ΗΠΑ στον πόλεμο»
Ο Αντώνης Κλάψης υποστήριξε ότι, παρότι οι ΗΠΑ αποτελούν τον ισχυρότερο παίκτη στη σχέση τους με το Ισραήλ, το Τελ Αβίβ ήταν εκείνο που καθόρισε σε μεγάλο βαθμό την πορεία προς τη σύγκρουση.
«Έχουμε ένα παράδοξο φαινόμενο. Ο λιγότερο ισχυρός παίκτης έσυρε τον ισχυρότερο στον πόλεμο και όχι το αντίστροφο», ανέφερε.
Σύμφωνα με την ανάλυσή του, το Ισραήλ ακολουθεί τη δική του πολιτική και, παρότι ταυτίζεται σε πολλά ζητήματα με την Ουάσινγκτον, δεν ακολουθεί χωρίς διαφοροποιήσεις τις αμερικανικές επιδιώξεις.
Οι στόχοι που δεν επιτεύχθηκαν
Ο καθηγητής εκτίμησε ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν είχαν εξαρχής απολύτως ξεκάθαρη στρατηγική ως προς το τι επιδίωκαν απέναντι στο Ιράν.
Όπως σημείωσε, δύο από τους βασικούς στόχους που είχαν τεθεί ήταν η ανατροπή του ιρανικού καθεστώτος και η καταστροφή του πυρηνικού προγράμματος.
Κατά τον ίδιο, κανένας από αυτούς τους στόχους δεν έχει επιτευχθεί.
Το καθεστώς παραμένει στη θέση του και συμμετέχει στις διαπραγματεύσεις, ενώ η συζήτηση για το πυρηνικό πρόγραμμα δεν αφορά την πλήρη εγκατάλειψή του, αλλά τη δέσμευση ότι δεν θα χρησιμοποιηθεί για την παραγωγή πυρηνικών όπλων.
«Το Ιράν λέει ότι δεν θα κατασκευάσει πυρηνικά όπλα, αλλά θα συνεχίσει το πυρηνικό του πρόγραμμα. Στην πραγματικότητα δεν άλλαξε κάτι», υποστήριξε.
«Περισσότερα έχει πάρει η Τεχεράνη»
Ερωτηθείς ποια πλευρά έχει βγει περισσότερο κερδισμένη, ο Αντώνης Κλάψης εκτίμησε ότι το Ιράν έχει αποκομίσει περισσότερα οφέλη από τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Όπως ανέφερε, το ιρανικό καθεστώς παρέμεινε στη θέση του, επέδειξε ανθεκτικότητα, διατήρησε τη δυνατότητα πρόκλησης πληγμάτων και έθεσε νέα ζητήματα στη διεθνή διαπραγμάτευση.
Ένα από αυτά αφορά την ασφαλή διέλευση από τα Στενά του Ορμούζ και το ενδεχόμενο επιβολής τελών στο μέλλον.
Ο ίδιος αναφέρθηκε επίσης στη συζήτηση για χρηματοδότηση της ανοικοδόμησης του Ιράν, τονίζοντας ότι οι λεπτομέρειες και η εφαρμογή μιας τέτοιας πρόβλεψης παραμένουν ανοιχτές.
Τα τέλη στα Στενά του Ορμούζ
Ο Αντώνης Κλάψης στάθηκε ιδιαίτερα στο ενδεχόμενο επιβολής τελών στα πλοία που διέρχονται από τα Στενά του Ορμούζ.
Όπως εξήγησε, το πρώτο και άμεσο αποτέλεσμα θα ήταν οικονομικό, καθώς οι ναυτιλιακές εταιρείες θα μετακύλιζαν το επιπλέον κόστος στις τιμές μεταφοράς και, τελικά, στους καταναλωτές.
«Οι εταιρείες δεν θα πληρώσουν τα τέλη από την τσέπη τους. Προφανώς θα τα μετακυλίσουν στο κόστος», ανέφερε.
Μια επικίνδυνη διεθνής εξέλιξη
Πέρα από την αύξηση των τιμών, ο διεθνολόγος επισήμανε έναν ακόμη μεγαλύτερο και πιο μακροπρόθεσμο κίνδυνο.
Εάν γίνει δεκτό ότι ένα κράτος μπορεί να επιβάλλει τέλη για τη διέλευση από έναν σημαντικό θαλάσσιο δρόμο, τότε ενδέχεται να υπάρξουν αντίστοιχες διεκδικήσεις και σε άλλα στρατηγικά στενά.
Ως παραδείγματα ανέφερε τα θαλάσσια περάσματα μεταξύ Δανίας και Σουηδίας, αλλά και τη Μάγχη.
«Γιατί το Ιράν να έχει αυτό το προνόμιο και να μην το ζητήσουν και άλλα κράτη που ελέγχουν παρόμοιους θαλάσσιους δρόμους;» διερωτήθηκε.
Κατά τον ίδιο, μια τέτοια εξέλιξη θα μπορούσε να αλλάξει τον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβανόμαστε το διεθνές εμπόριο μέσω θαλάσσιων οδών και να προκαλέσει αλυσιδωτές επιπτώσεις στην παγκόσμια ναυτιλία.
Ο αντίκτυπος στην Ελλάδα
Ο Αντώνης Κλάψης τόνισε ότι η Ελλάδα έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον για την αποκατάσταση της ομαλής ναυσιπλοΐας στην περιοχή.
Η χώρα διαθέτει ισχυρή ναυτιλία και σημαντικό αριθμό πλοίων ελληνικών συμφερόντων, τα οποία συμμετέχουν στη μεταφορά καυσίμων από τον Περσικό Κόλπο προς τις διεθνείς αγορές.
«Η Ελλάδα δεν θέλει να δει να επιβάλλονται τέλη στα Στενά του Ορμούζ, γιατί αυτό θα έπληττε και την ελληνική ναυτιλία», ανέφερε.
Όπως εξήγησε, το ελληνικό ενδιαφέρον δεν αφορά μόνο τη γενικότερη διεθνή σταθερότητα, αλλά συνδέεται άμεσα με την οικονομία, τη ναυτιλία και τα εθνικά συμφέροντα.
«Δεν είναι νίκη των Ηνωμένων Πολιτειών»
Ο καθηγητής εμφανίστηκε ιδιαίτερα επιφυλακτικός απέναντι σε δηλώσεις περί ξεκάθαρης αμερικανικής νίκης.
Όπως είπε, οι συχνά αντιφατικές τοποθετήσεις που έχουν γίνει δεν επιτρέπουν ασφαλή συμπεράσματα για την πορεία των διαπραγματεύσεων.
«Όποιος διαβάσει τη συμφωνία και γνωρίζει από πού ξεκινήσαμε και πού καταλήξαμε, καταλαβαίνει ότι προφανώς δεν είναι νίκη των Ηνωμένων Πολιτειών», κατέληξε.
Σημείωση: Τα σχόλια που εμφανίζονται κάτω από τα άρθρα αποτελούν προσωπικές απόψεις των χρηστών που τα δημοσίευσαν και δεν εκφράζουν απαραίτητα τις θέσεις ή απόψεις του Lamianow.gr.
Σε ορισμένες περιπτώσεις, σχόλια που έχουν διατυπωθεί δημόσια σε κοινωνικά δίκτυα ενδέχεται να εμφανίζονται κάτω από τα άρθρα, όταν έχουν δημοσιευθεί κάτω από σχετικές αναρτήσεις του ίδιου άρθρου. Το Lamianow.gr δεν φέρει ευθύνη για το περιεχόμενο αυτών των σχολίων.
Αν κάποιο σχόλιο θεωρείτε ότι παραβιάζει δικαιώματα, είναι προσβλητικό ή έχει αποσυρθεί από την αρχική του πηγή, μπορείτε να επικοινωνήσετε μαζί μας στο [email protected] για την άμεση αφαίρεσή του.